[Исторический раздел] | [Агатангелос - Содержание] | [Библиотека «Вехи»]

 

ПАМЯТНИКИ ДРЕВНЕАРМЯНСКОЙ ЛИТЕРАТУРЫ

 

 

АГАТАНГЕЛОС

 

ИСТОЧНИКИ И ЛИТЕРАТУРА

 

Агатангелос — Агатангелос. История Армении. Изд. Г. Тер-Мкртчяна и Ст. Канаянца. Тифлис, 1909 (Научно-критическое издание древнеармянского текста) — Ագաթանգեղայ Պատմութիւն Հայոց: Աշխա­տութեամբ Գ. Տէր-Մկբտչեան եւ Սա. Կանաեանց: Էջմիածին-Տփղիս, 1909:

Арм. Агат. — Агатангелос. История Армении. Перевод на армянский язык и примеч. Тер-Гевондяна А., Ер., 1983 (Ագաթանգեղոս, Հայոց պատմություն: Աշխարհաբար թարգմանությունը և ծանոթագրություննե­րը՝ Արամ Տեր-Ղևոնդյանի: Եր., 1983).

Арм. Агат. — Новонайденная полная рукопись арабской редакции Агатангелоса — см.: Тер-Гевондян А., Сборник статей. Ер., 2003, с. 237-243 (Արաբական խմբագրության նորահայտ ամբողջական բնագիրը, տե՛ս Տեբ-Ղևոնդյան, Հոդվածների ժողովածու: Եր., 2003, էջ 237-243).

Garitte — Garitte G. Documents pour l'etude du livre d'Agathange, Rome, 1946.

Греч. Житие. — Новонайденная греческая версия Истории Агатанге­лоса (Житие). Перевод с греческого на армянский язык Бартикяна Р. Пред. и примеч. Тер-Гевондяна А. — см.: Р. Бартикян. Армяно-визан­тийские исследования. Ер., 2002, с. 159-186 (Ագաթանգեղոսի Պատմութ­յան հունարեն նորահայտ խմբագրությունը (Վարք), թարգ. հունարեն բնագրից Հ. Բարթիկյանի, առաջաբան և ծանոթ. ՝ Ա. Տհր-Ղևոնդյանի, տե՛ս Հ. Բարթիկյան, Հայ-բյուզանդական հետազոտություններ: Եր., 2002, էջ 159-186).

«Памятник» — «Памятник», литературный сборник. Вена, 1911 («Հուշարձան», գրական ժողովածոյ: Վիեննա, 1911).

Каршуни — M. van Esbroeck. Un nouveau temoin du livre d'Agatange. REA, VIII, Paris, 1971.

Mapp — Mapp H. Крещение армян, грузин, абхазов и аланов святым Григорием (арабская версия), Петербург, 1908.

Thomson — Agathangelos. History of the Armenians. Translation and Commentary by Thomson R. W. New York, 1976. [310]

The Teaching, 1970 — The Teaching of Saint Gregory. An Erly Armenian Catechism. Translation and commentary by Robert W. Thomson. Harvard University Press, Cambridge, Massachusetts, 1970.

The Teaching, 2001, — The Teaching of Saint Gregory. Revised Edition. Translation, Commentary and Introduction by Thomson R. W. New York. 2001.

Абегян — Абегян М. История древнеармянской литературы, т. I. Пе­ревод с армянского К. А. Мелик-Оганджаняна и М. О. Дарбинян. Ереван, 1975.

Абегян, Корюн — Житие Маштоца. Текст с разночтениями, перево­дом и введением Манука Абегяна. Ереван, 1941. (Վարք Մաշտոցի: Բնագիրը ձեռագրական ընթերցվածներով, թարգմանութեամբ, ներա­ծական ոսումնասիրութեամբ, առաջաբանով և ծանոթագրություններով Մանուկ Աբեղյանի: Երևան, 1941).

Авгерян — Полное собрание житий и мученичеств святых. Изд. Мкртич Авгерян, т. VI. Венеция, 1813 («Լիակատար վարք և վկայու­թիւնք սրբոց», աշխ. Հ. Մկրտիչ վրդ. Աւգերեան, հ. Զ, Վենեաիկ, 1813):

Адонц — Адонц Н. Армения в эпоху Юстиниана. Петербург, 1908.

Адонц, Григорий Просветитель — Адонц Н. Григорий Просветитель и Анак Партев. Журнал «Айреник», Нью-Йорк, 1923, с. 74 (Ադոնց Ն. Գրիգոր Լուսավորիչը և Անակ Պարթևը, «Հայրենիք», Նիւ-Եօրք, 1923, էջ 74).

Айвазян — Айвазян К. В., История отношений русской и армянской церквей в средние века. Ереван, 1989.

Айсмавурк — Айсмавурк (Пролог). Константинополь, 1730 («Գիրք որ կոչի Այսմաւուրք», Կ. Պոլիս, 1730).

Акинян, Клас. арм. — Акинян Н. Классический армянский язык и венская школа мхитаристов. Вена, 1932 (Ն. Ակինյան. Դասական հայերենը և Վիեննական մխիթարյան դպրոցը: Վիեննա, 1932).

Акинян, Праздн. — Акинян Н., Праздники св. Григора на мрамор­ном календаре Неаполя, «Андэс амсореа», Вена, 1947 (Ն. Ակինյան, Ս. Գրիգոր Լուսավորչի տօները Նթապոլիսի մարմարեայ տօնացոյցին վբայ, Վիեննա, 1947)

Акопян — Акопян Т. Очерки по истории армянской географии. Ере­ван, 1968 (Հակոբյան Թ. Հայաստանի պատմական աշխարհագրութ­յուն, Եր., 1968). [311]

Алишан — Алишан Г. Древние верования или языческая религия ар­мян. Венеция, 1895 (Ալիշան Ղ. Հին հաւատք կամ հեթանոսական կրօնք Հայոց: Վենետիկ, 1895).

Ананян, Следы — Ананян П., Следы христианства в Армении до проповеди св. Григория Просветителя (историческое исследование). Ве­неция, 1979 (Անանյան Պ., Քրիստոնեական հետքեր Հայաստանի մեջ Ս. Գրիգոր Լուսավորչի քարոզութենէն առաջ (պատմական ուսսումնասի­րութխն), Վենետիկ, 1979):

Ананян, Год рукопол. Григора — Ананян П., Год рукоположения Григора Просветителя и обстоятельства. Венеция, 1960 (Անանյան Պ., Սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի ձեռնադրութեան թուականը եւ պարագաները: Վենետիկ, 1960).

Анания Ширакаци — Анания Ширакаци. Космография. Перевод с древнеарм. яз., предисловие и комментарии К. С. Тер-Давтян и С. С. Арев­шатяна. Ер., 1962.

Анасян — Анасян А. Армянская библиология (V-XVIII вв.), т. I. Ер., 1959 (Անասյան Հ. Ս. Հայկական մատենագիտություն (V-XVIII), h. Ա: Եր., 1959).

Аракелян — Аракелян Б. Армянские барельефы IV-VII вв. Ер., 1949 (Առաքելյան Բ. Հայկական զարդաքանդակները IV-VII դարերում: Եր., 1949).

Аревшатян — Аревшатян С. С. Формирование философской науки в древней Армении (V-VI вв.). Ер., 1973.

Ачарян Р., Ист. арм. яз. — Ачарян Р. История армянского языка, т. II. Ер., 1951 (Աճաոյան Հ. Հայոց լեզվի պատմություն, հ. II. Եր., 1951).

«Ашхарацуйц» — Еремян С. Армения по «Ашхарацуйцу», ар­мянской географии VII века. Ер., 1963. (Եբեմյան Ս. Հայաստանը ըստ «Աշխարհացույցի», Եր., 1963).

Варданян — Варданян Р. Армянский календарный ключ. Время пе­реводных текстов. Ереван, 1993 (Վարդանյան Ռ. Հ. Հայ տոմարական եղանակը. Թարգմանական բնագրերի ժամանակը: Եր., 1993).

Гатрчян — Гатрчян О. Армянский Священный Литургиарий. «Ан­дэс амсореа», Вена, 1888 (Գաթրջեան Հ. Սրբազան Պատարագամա­տոյցք հայոց: «Հանդէս ամսորեայ», Վիեննա, 1888). [312]

Галустян — Шнорк архиепископ Галустян. Общехристианские святые. Ер., 1997 (Շնորհք արքեպիսկոպոս Գալուստեան. Համաքրիս­տոնեական սուբբեր, Եր., 1997).

Гельцер — Гельцер Г. Исследование армянского пантеона. Перевел Ованес Торосян. Венеция, 1897 (Գելցեբ Հ. Հետազոտութիւն հայ դիցա­բանութեան վրայ: Թարգմանեաց Յովհաննէս Թորոսեան, Վենետիկ, 1897).

Гельцер, Павстос Бузанд — Гельцер, Павстос Бузанд или начало ар­мянской церкви. Венеция, 1896 (Գելցեր Հ. Փավստոս Բուզանդը կամ հայկական եկեղեցու սկզբնավորությունը: Վենետիկ, 1896).

Дашьян — Дашьян А. Агатангелос у сирийского епископа Георга и исследование книги Агатангелоса. Вена, 1891 (Տաշեան 3. Ագաթանգե­ղոս առ Գեորգայ ասորի եպիսկոպոսին եւ ուսումնասիրութիւն Ագաթան­գեղայ գրոց, Վիեննա, 1908).

Евсевий Кесарийский — Евсевия Памфила Кесарийского Церков­ная история. Пер. с сир. на древнеарм. в V в. Изд. Абраама Чаряна. Вене­ция, 1877 (Եւսեբիոսի Պամփիլեայ Կեսարացւոյ Պատմութիւն եկեղեցա­կան. Յեղեալ յասորւոյն ի հայ ի 5-րդ դարու: Հրատ. Հ. Աբրահամ վ. Ճա­րեան, Վենետիկ, 1877).

Егишэ — Егишэ. О Вардане и войне армянской. Перевод с древнеар­мянского акад. И. А. Орбели. Подготовка к изд., предисловие и примеча­ния К. Н. Юзбашяна. Ереван, 1971.

Житие Нерсеса — Месроп Ерец (Иерей). История св. Нерсеса Пар­тева, армянского патриарха. «Соперк айкаканк», т. 6. Венеция, 1853 (Մեսրոպ Երեց, Պատմութիւն Սրբոյն Ներսիսի Պարթեւի Հայոց Հայրա­պետի: «Սոփերք հայկականք, հ. 6, Վենետիկ, 1853).

Зарбаналян — Зарбаналян Г. История древнеармянской письмен­ности (IV-ХШ). Венеция, 1886 (Զարպհանալեան Գ. Պատմութիւն հայ հին դպրութեան, 4-13-րդ դդ., Վենետիկ, 1886).

Инчичян — Инчичян Л. Описание древней Армении. Венеция, 1822 (Ինչիչեան Ղ. Ստորագրութիւն հին Հայաստանեայց, Վենետիկ, 1822).

История Тарона — Иоанн Мамиконян. История Тарона. С разра­боткой текста и предисловием А. Абрамяна. Ер., 1941 (Պատմութիւն Տարօնոյ: Աշխատութեամբ եւ առաջաբանով Ա. Աբրահամեանի, Եր., 1941).

Корюн — Корюн. Житие Маштоца. Пер. Ш. В. Смбатяна и К. А. Ме­лик-Оганджаняна. Ер., 1962. [313]

Лазар Парпеци — Лазар Парпеци. История Армении и послание к Вахану Мамиконеану. Изд. Г. Тер-Мкртчяна и С. Малхасянца. Тифлис, 1904 (Ղազար Փարպեցի. Պատմութիւն Հայոց եւ Թուղթ առ Վահան Մա­միկոնեան, աշխատութեամբ Գ. Տէր-Մկրտչեան եւ Ստ. Մալխասեանց, Թիֆլիս, 1904).

Манандян, Материалы — Манандян Я. Материалы по истории эко­номической жизни древней Армении. Труды, т. II. Ер., 1978, т. IV, 1981 (Մանանդյան Հ. Նյութեր Հայաստանի տնտեսական կյանքի պատմութ­յան, Երկեր, հ. II, Եր., 1978, հ. IV, 1981).

Манандян — Феодализм в древней Армении. Ер., 1934 (Մանանդյան Հ. Ֆեոդալիզմը հին Հայաստանում, Եր., 1934).

Маттеос Урхаеци — Маттеос Урхаеци, Хронография. Перевод, пре­дисловие и примечания Г. Бартикяна. Ер., 1973 (Մատթեոս Ուռհայեցի, Ժամանակագրություն, Երևան, 1973).

Мелик-Оганджанян — Мелик-Оганджанян К. Фирдуси и иранские эпические мотивы в «Шахнамэ» и в армянской литературе. «Фирдуси». Ер., 1934 (Կ. Մելիք-Օհանջանյան. Ֆիրդուսին և Իրանի վիպական մո­տիվները «Շահնամեում» ու հայ